Eerst de bouw en dan de vergunning in de Hoenwaard

Op de agenda van de commissie Ruimte & Duurzaamheid van de gemeenteraad op 11 mei staat een omgevingsvergunning voor de Hoenwaardseweg 17, waar Jacob van Emst inmiddels een nieuwe stal, met brasserie en vergaderzaal, en een kalverstrand heeft gerealiseerd. Omdat dit niet past binnen het bestaande bestemmingsplan Buitengebied Uiterwaarden, moet de raad het als een buitenplanse omgevingsplan activiteit (bopa) beoordelen. Als de raad het plan afwijst, heeft Van Emst een probleem, want dan komt er geen vergunning. De raad moet zo’n besluit wel heel goed beargumenteren. Als de raad deze bopa goedkeurt, krijgt Van Emst direct een omgevingsvergunning.

Het project ligt binnen een Natura-2000-gebied, de uiterwaarden. Daarom is er ook nog een natuurvergunning van de provincie Gelderland nodig. Van Emst heeft tot 2030 de tijd om die te verkrijgen. Bouwen in de uiterwaarden is niet gemakkelijk, omdat die immers vrij moeten blijven om ruimte te geven aan de rivier. Toch heeft Rijkswaterstaat in dit geval geen bezwaar.

Het verhaal van het college
In 2020 is een omgevingsvergunning verleend voor de bouw van een nieuwe stal. De stal is in 2024 gebouwd. In 2025 is gebleken dat de gerealiseerde situatie op een aantal punten afwijkt van de destijds verleende vergunning en het geldende omgevingsplan. Zo ligt de stal, onder andere door de aanleg van een kalverstrand op een iets andere plaats. Daarnaast zijn in de voorzijde van de stal een brasserie en op de verdieping een vergaderruimte gerealiseerd. Deze komen niet overeen met de verleende vergunning. Ook voor de reeds opgehoogde gronden ter plaatse van het kalverstrand is nog geen omgevingsvergunning.

Verder blijkt dat bij de vergunningverlening in 2020 een onjuiste berekening is gemaakt van de totale oppervlakte aan bedrijfsbebouwing. Uiteindelijk is er circa 14% meer gebouwd dan op basis van het omgevingsplan is toegestaan (10% afwijking wordt gedoogd.) Daarom passen een brasserie en ontvangstruimte niet meer binnen hetgeen vergund is. Ter compensatie wordt daarom een naastgelegen stierenstal gesloopt en kleiner herbouwd. Om de afwijkingen te herstellen en de nieuwe functies toe te staan is een omgevingsvergunning aangevraagd. Eigenlijk is dit dus een legalisatie van wat er al staat. Het college adviseert de raad om die te verlenen.

Volgens het college past dit plan goed in de natuurlijke omgeving van de Hoenwaard en geeft het de mogelijkheid om dit agrarische bedrijf toekomstbestendig te maken. Ook biedt het mogelijkheden voor toerisme en recreatie conform de Omgevingsvisie.

Vragen van de fracties
Andre Borst, Algemeen Belang, vroeg zich onder andere af of Rijkswaterstaat akkoord is gegaan met dit plan en dat bleek, volgens de antwoorden van de gemeente het geval. Wel zal Van Emst voor 2030 een natuurvergunning moeten krijgen van de provincie Gelderland, omdat dit project in Natura-2000-gebied ligt. Tot die tijd wordt het plan gedoogd. Als die natuurvergunning niet verleend wordt, is het financiële risico voor de ondernemer en niet voor de gemeente.

Op vragen van Tonny Keizer van GroenLinks-PvdA naar openingstijden en verkeersdruk antwoordde het college dat zowel de vergaderzaal als de brasserie de hele dag, van 08.00-22.00 uur geopend zullen zijn. De verwachte toename van het verkeer op de Hoenwaardseweg zal waarschijnlijk leiden tot zo’n drieduizend-vijfduizend extra auto’s per jaar.

Incomplete vergunning
Pauliene Mars, voorzitter van de vereniging voor Landschap en Milieu hattem (VLMH), stelt dat de vergunning niet compleet is, omdat het verplichte advies van Rijkswaterstaat over functieverandering ontbreekt. De gemeente had VLMH toegezegd dat ze die adviezen zouden vragen.