‘Nieuwe’ Energiestrategie roept vragen op

Opnieuw stuurt het college van B&W Energiestrategie II naar de gemeenteraad, nadat het tot twee keer is teruggestuurd door de raad. In de laatste versie wordt een nieuw haalbaarheidsonderzoek naar windenergie aangekondigd, wat vragen oproept gezien eerder gedane conclusies. Verder is het plan vrijwel ongewijzigd. 


De boodschap van de Energiestrategie is: Hattem moet energieneutraal worden voor 2050 en dat lukt alleen maar als we windmolens op Hattems grondgebied toestaan. Door netcongestie is het nodig dat de elektriciteit die er in Hattem nodig is ook in Hattem wordt geproduceerd. 
In de Energiestrategie kondigt het college een nieuw haalbaarheidsonderzoek naar windenergie aan. Men stelt het knooppunt Hattemerbroek in de hoek richting Zalk (RV01) als locatie voor. Dit is volgens de Vereniging voor Landschap en Milieu Hattem (VLMH) en Stichting Voor Ornithologisch Veldonderzoek Nederland (SOVON) de slechtst mogelijke locatie voor vogels. In een onderzoek van de provincie scoort deze locatie niet alleen slecht op landschap, maar ook zeer slecht op vogels. Waarom dan toch voor deze plek gekozen?

Vragen
Het voorstel roept nog meer vragen op. Was het niet zo dat in eerdere onderzoeken al is aangetoond (RES 1.0, Plan WIRES), dat er in Hattem geen geschikte plek is voor windmolens, omdat het maar klein is en voor een groot deel bestaat uit natuurgebieden? En is niet in de Omgevingsvisie (2022) door de raad vastgelegd dat daarom windmolens hoger dan veertig meter tiphoogte in Hattem niet zijn toegestaan? Moet alle energie die Hattem nodig heeft ook op Hattems grondgebied opgewekt worden of kan dat ook binnen een regionaal samenwerkingsverband? En de nationale overheid neemt toch al een heel groot deel voor haar rekening?

In het onderzoek, dat het college heeft laten uitvoeren door bureau Resourcefully (april 2025), wordt aangegeven dat Hattem energieneutraal kan zijn in 2050 als er dertig MWp zonne-energie opgewekt wordt en er vijf windmolens met een tiphoogte van 246 meter staan. Dit is nodig als er wordt uitgegaan van ruim elfhonderd nieuwe woningen die tot 2030 gebouwd gaan worden en een forse uitbreiding van het aantal bedrijven op H2O voor 2050. Om dit mogelijk te maken met op Hattemse bodem opgewekte energie is het maximale scenario aan energieopwekking nodig. Hoe gaat Hattem er volgens dit scenario uit zien, is de vraag de redactie zichzelf direct stelde.

Zonne-energie
Een daaropvolgende vraag is, hoe komt men aan die dertig MWp opgewekte zonne-energie? Volgens het rapport van Resourcefully wordt die geproduceerd door het project Zon op ’t Land van Wielink Holding bv (20MWp) en de energietuin in de polder bij Zalk (15MWp). Echter, het project Wielink ligt vooralsnog stil omdat het door netcongestie geen aansluiting kan krijgen. De energietuin was een initiatief van PoweredbyHattem (PbH) en VLMH dat gestrand is. Bestemmingsplan Buitengebied geeft tot maart 2026 ruimte voor een dergelijk plan. Daarna vervalt die mogelijkheid. In 2023 werd ruim 10MWp zonne-energie geproduceerd door zonnepanelen op woningen en kleine bedrijven. In potentie zou dat 26MWp kunnen zijn, zegt het rapport. Netcongestie zou gedeeltelijk opgelost kunnen worden als alle Hattemers niet allemaal tegelijk veel elektriciteit gebruiken en als de overschotten tijdelijk worden opslagen in batterijen. Deze mogelijkheden worden in het advies verder niet uitgewerkt.

Ongewijzigd
De energiestrategie is twee keer teruggestuurd door de raad. In november sprak Harry Kremer in. Dit voormalig CDA-raadslid was zeer kritisch, evenals de VLMH en PbH die een brief stuurden. De raad wilde dat deze partijen betrokken werden en dat het programma aan de omgevingsvisie zou voldoen. Toch is het plan nu vrijwel ongewijzigd opnieuw naar de raad gestuurd. Wat zijn de overwegingen hierbij? Tijdens een commissievergadering op een nog nader te bepalen datum zal dit wellicht duidelijk worden.