Na het gesprek met de wethouders in de radiouitzending Hattem Actueel op 6 juni bleek, dat onder andere de gepresenteerde voorjaarsnota niet van hun hand was, maar door de voorgangers was vastgesteld. In de besluitenlijst van 26 mei van het vorige college, een dag voor de installatie van de nieuwe wethouders, is te lezen dat toenmalig wethouder Tjitske Siderius niet akkoord is gegaan met de voorjaarsnota. Ze heeft tegen gestemd.
Siderius was verantwoordelijk voor Financiën en daarmee voor het opstellen van de voorjaarsnota. Het college besliste om de nota naar de raad door te sturen. In de begeleidende brief van de voorjaarsnota aan de raad wordt niet gesproken over de stemonthouding van de wethouder.
RTV Hattem ging op zoek naar de argumenten en stelde het college tevens de vraag waarom er toch besloten is om de voorjaarsnota door te sturen naar de raad.
De reactie luidt als volgt: ‘Toenmalig wethouder Siderius heeft tegen gestemd omdat zij zich niet kon vinden in de formulering van besluitpunt 5. Het komt vaker voor bij gemeenten dat er geen unaniem besluit is. De meerderheid is het met het besluit eens en daarmee is er een rechtsgeldig besluit om de voorjaarsnota door te geleiden naar de raad ter besluitvorming. Dit is de gebruikelijke procedure.’
Er is dus een nota naar de raad gestuurd zonder het akkoord van de verantwoordelijke wethouder. Op gemeentelijk niveau kan dit inderdaad. Op landelijk niveau niet. Het is onmogelijk dat een minister van Financiën dit zou doen, maar zijn handelen heeft staatsrechtelijk gezien een andere betekenis dan die van een wethouder. Een wethouder kan belangrijke besluiten nooit in zijn eentje nemen. Dat doet het college in zijn geheel. Vandaar dat het vorige college het besluit kon nemen om de voorjaarsnota aan te bieden aan de raad. De raad neemt vervolgens het besluit de voorjaarsnota (al dan niet gewijzigd) aan te nemen of niet.
Waarom tegen?
Volgens de reactie van het college is er door Siderius tegen gestemd vanwege dit punt: ‘Alle mogelijkheden die er zijn voor Hattem in kaart te laten brengen door de interim gemeentesecretaris in de vorm van toekomstscenario’s passend bij de omvang, qua personeel en financiën.’ Op de vervolgvraag wat er mis is met dat punt zodanig, dat je als portefeuillehouder Financiën het besluit neemt tegen je eigen voorjaarsnota te stemmen, kreeg de redactie geen inhoudelijk antwoord. ‘Het ging de voormalig wethouder om de formulering ervan.’ De oud-wethouder was niet voor commentaar bereikbaar.
Wat zou erop tegen kunnen zijn om scenario’s uit te werken? Om de raad te ondersteunen in de wellicht duivelse keuzes die ze heeft te maken? Daar kan toch niemand op tegen zijn. Zeker niet gezien de financiële situatie van Hattem.
Financiële mist
De duivelse keuzes moeten door de raad gemaakt worden omdat tijdens de coalitieonderhandelingen de financieel hete aardappels zijn doorgeschoven. De pijnlijke (politieke) keuzes die toen gemaakt konden worden, lijken ontweken te zijn. Er is geen financiële deal gesloten op de meest essentiële vraag: waarop gaan we bezuinigen en waarop niet. Het argument van de coalitiepartners tijdens de presentatie van het bestuursakkoord was ‘we hebben onvoldoende zicht op de financiële situatie’. Is de onderhandelingsperiode bij uitstek niet het moment om dát boven water te krijgen (en lagen de begrotingsbesprekingen in november niet nog vers in het geheugen)? Politiek gezien is de onderhandelingsperiode dé periode om tot essentiële keuzes te komen. Je wilt immers weten waarop je elkaar als coalitiegenoten vasthoudt (of niet), zodat je het als politieke partij aandurft om Ja te zeggen tegen deelname aan een nieuw college. Nu ligt er een bestuursakkoord met intenties.
Op 8 april spraken ChristenUnie, HattemCentraal en VVD zich uit voor de vorming van een nieuw college met een bestuursstijl van openheid en transparantie, en met vertrouwen in elkaar. Hopelijk is dit voldoende om Hattem besturend door de financiële mist heen te loodsen. Met of zonder toekomstscenario’s.
Live
Het raadsoverleg over de jaarrekening, de voorjaarsnota en de kadernota gebeurt tijdens de vergadering van de Brede Commissie op 15 juni. De vergadering is live te volgen via RTV Hattem of via de website van de gemeente: raad.hattem.nl.



