In juli en augustus pas afschot zwijnen mogelijk

In het Wilhelminapark is goed te zien wat de zwijnen achterlaten. De zwijnen hebben grote stukken gras omgewoeld bij hun zoektocht naar insecten en larven. ‘De laatste twee maanden komen ze hier regelmatig ’s nachts,’ zegt bos- en faunabeheerder Markus Rietveld. ‘En dat zie je niet alleen hier, maar ook langs bermen en aan de randen van de stad.’ De gemeente krijgt momenteel zo’n drie tot vier meldingen per week van zwijnenoverlast. Volgens Rietveld is dat meer dan in voorgaande jaren. ‘De overlast speelt altijd in bepaalde periodes, maar de laatste twee jaar zien we duidelijk een toename.’

De gemeente kan zelf weinig doen om de dieren tegen te houden. ‘Wij zijn niet uitgerust om zwijnen te verjagen. Wat we wel doen, is de schade herstellen. En we wijzen jagers erop dat er beheerd moet worden in de bosgebieden. De meeste schade zit Vooral aan de rand van Hattem, richting de Veluwe. Denk aan plekken rond de Randweg, Hessenweg en Hoopjesweg.’

Zwijnen hebben honger
Volgens Gerrit Jan Spek, adviseur grofwild bij de Faunabeheereenheid Gelderland, is de oorzaak duidelijk: voedseltekort. ‘Zwijnen leven van eikels en beukennoten. Als die op zijn en er zijn veel zwijnen, dan krijgen ze honger,’ legt hij uit. ‘Dan gaan ze op zoek naar voedsel buiten het bos, bijvoorbeeld in gemeentes zoals Hattem.’
Het gebeurt volgens Spek vaker. ‘Voor dit gebied is afgesproken dat er ongeveer 25 zwijnen leven. Dan is er balans. Maar afgelopen voorjaar zaten we rond de 100, exclusief de biggetjes.’

Balans zoek
‘Die balans is belangrijk,’ zegt Spek. ‘Het gaat niet alleen om natuur, maar ook om landbouw, verkeer en de leefomgeving van mensen. Als er te veel zwijnen zijn, worden de effecten negatief: meer schade, meer overlast en meer aanrijdingen.’ Dat zwijnen nu diep in de grond wroeten, is volgens hem ook een signaal. ‘Als ze de bodem ingaan, betekent dat dat ze honger hebben. Dan zoeken ze de laatste voedselresten op.’

Afschot als maatregel
Om de populatie terug te brengen, wordt ingezet op beheer. In de praktijk betekent dat afschot. ‘We willen terug naar die 25 zwijnen,’ zegt Spek. ‘Maar dat kost tijd.’
Op dit moment is ingrijpen nog lastig. ‘Veel zeugen hebben nu biggetjes. Dan kun je geen afschot plegen. De effectiefste periode begint pas weer in juli en augustus.’

Gemeente werkt aan plan
De gemeente Hattem werkt ondertussen samen met de Faunabeheereenheid Gelderland en de provincie aan een plan van aanpak. ‘Het doel is de populatie terug te dringen en de dieren weer richting de Veluwe te krijgen,’ zegt Rietveld. Er wordt onder meer gekeken naar gerichte verjaagacties en mogelijk beheer dichter bij de bebouwde kom.

Oproep aan bewoners
Tot die tijd blijft de overlast waarschijnlijk aanhouden. Daarom doet de gemeente een oproep aan inwoners. ‘Zorg dat je tuin goed is afgesloten,’ adviseert Rietveld. ‘Met een stevig hek of stroomdraad kun je veel schade voorkomen.’

bron: Omroep Gelderland