Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie gaat gemeenten die onvoldoende asielzoekers opvangen vanaf volgende week op de vingers tikken, zo schrijft de NOS 22.05.26. Die gemeenten moeten aan de minister op het ministerie komen uitleggen waarom ze hun zaken niet op orde hebben. Ook Hattem zal op het matje moeten komen. Immers, Hattem heeft 71 mensen op te vangen en op dit moment staat Hattem op 0 (NOS 22.05.26).
Het nieuwe college wordt 27 mei gepresenteerd, zo werd vandaag, 22 mei, duidelijk. Gaat de minister dinsdag of woensdag bellen, dan ontspringt het nieuwe college bij wijze van spreken de dans, maar het begint erop te lijken dat het nieuwe college met een tik op de vingers begint als na de installatie een afvaardiging in Den Haag is aangekomen.
Rond de collegevorming van 18 maart (gemeenteraadsverkiezingen) tot vandaag was het oorverdovend stil. Rond het onderwerp spreidingswet en opvang is het geluidsniveau bij de Hattemse politieke partijen niet anders, terwijl de actualiteit schreeuwt om duidelijkheid. Voor zover de nieuwsredactie kon achterhalen is er richting het huidige college geen enkele vraag voorbij gekomen wat Hattem te doen heeft om haar verantwoordelijkheid te nemen inzake opvang vluchtelingen cq statushouders. Gaat Hattem haar aandeel pakken in het nationale vraagstuk ‘Ter Apel en opvang van mensen die gevlucht zijn voor oorlog, geweld en vervolging’? Deze vraag legde de nieuwsredactie voor aan de zeven partijen.
ChristenUnie: ‘We blijven ideeën aandragen’
Arend Palland: ‘In het nieuwe akkoord zal staan dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor de opvang van asielzoekers, Oekraïense ontheemden en statushouders, vanuit maatschappelijke betrokkenheid en realisme. Kleinschalige opvang heeft echt de voorkeur, op een manier die goed past bij Hattem. Wat ik zelf daarom ook bijzonder interessant vond aan de informatie in het artikel van nos waren de kleinschalige opvanglocaties in Nederland. Dat zijn oplossingen die bij Hattem zouden passen. Tot nu toe is de juiste ondersteuning en samenwerking vanuit het coa daar telkens niet op goed op toegespitst. Daarom blijft ook de regionale samenwerking belangrijk voor Hattem.’
‘Wat nu een groot probleem is, betreft de financiering. COA wil alleen zaken regelen voor grote opvanglocaties, ik begreep eerder vanaf 250. Aan die werkwijze moet wat veranderen, omdat die wijze van werken ook niet in lijn is met de spreidingswet. Onze fractie zal ideeën blijven aandragen zoals in het verleden ook gedaan is voor kleinschalige locaties. Eerder hebben we als idee de Bongerd genoemd en een woonboot in de haven.’
‘We zullen concreet dit soort ideeën blijven aandragen, maar de eerlijkheid is natuurlijk ook dat dit soort kansen zich niet telkens blijven voordoen, en we in die zin ook ketenpartners nodig hebben om echt iets voor deze kwetsbare groep te kunnen doen en de opvang vooral als Nederland samen te doen. Er is actie geweest vanuit de gemeente Hattem om dingen van de grond te krijgen. Het is alleen niet zo simpel dat je het helemaal alleen kunt doen.
Overigens is het zo dat we niet alleen tekort komen aan plekken voor mensen die naar Nederland komen als vluchteling en asiel aanvragen, maar ook als het gaat om huisvesting van statushouders en opvang van Oekraïners halen we in Hattem niet de aantallen die nodig zijn om deze mensen eerlijk over Nederland te verdelen.
Qua samenwerking zijn alle gemeenten in de regio gesprekspartners, al is het natuurlijk ook zo dat Heerde al een samenwerking met Epe heeft op dit gebied.’
GroenLinks-Pvda: ‘Samenwerken met Oldebroek’
Jaap van Tiel: ‘De politiek is volgens mij niet stil. Het is al heel lang duidelijk wat het college vond en vindt. Er zijn in de regio duidelijke afspraken gemaakt over opvang van statushouders en vluchtelingen. Ten aanzien van statushouders regelt Hattem om de aan ons toegewezen aantal op een goede en verantwoorde wijze te plaatsen.
Wat de vluchtelingen betreft, hebben we na een onderzoek geconstateerd, dat er in Hattem geen geschikte ruimte te vinden is waar grote aantallen mensen geplaatst kunnen worden.
Daarom gaan we samen met de gemeente Oldebroek dat, indien zij en wij grote aantallen toegewezen krijgen, we zouden kunnen kiezen om de vluchtelingen geplaatst kunnen worden op een lokatie in de gemeente Oldebroek. Hattem zou dan in ruil daarvoor een aantal statushouders extra kunnen plaatsen, die zijn toegewezen aan Oldebroek.’
We legden vervolgens bij Van Tiel de situatie voor dat als Oldebroek een van de partners is en er wordt op dit moment door de grootste partij CVO Oldebroek van Tom de Nooijer gepleit voor het opvangen van alleen christenen, kan Oldebroek dan nog wel een partner zijn? Van Tiel: ‘Wij zullen ze houden aan de afspraken die er liggen. Het kan niet zo zijn dat een nieuw college duidelijke afspraken naast zich neerlegt. Dus dat wordt overleggen. Wij vertrouwen dat de burgemeester en het nieuwe college zich daarvoor gaan inzetten.’
We vroegen de fractie ook wat die ‘duidelijke afspraken’ zijn en hoe GroenLinks-PvdA op korte termijn concreet gaat handelen. Daarop kwam tot op heden geen antwoord.
HattemCentraal: ‘Wat kan een gemeente daadwerkelijk dragen?’
Gina Guldenaar: ‘HattemCentraal neemt haar verantwoordelijkheid voor de opvang van asielzoekers, Oekraïense ontheemden en statushouders. Dat doen wij vanuit maatschappelijke betrokkenheid, maar ook met realisme. Hattem is een kleine gemeente met beperkte ruimte en voorzieningen. Daarom kiezen wij voor kleinschalige opvang als die haalbaar en betaalbaar is, en zetten wij vooral in op regionale samenwerking. Het Rijk en het COA moeten daarbij niet alleen kijken naar aantallen, maar ook naar wat gemeenten daadwerkelijk kunnen dragen.’
Van HattemCentraal kregen we geen antwoord op de vraag: gaat HattemCentraal ook inzetten op kleinschalige opvang en gaat ze dit agenderen?
VVD: ‘Betrek inwoners erbij’
Okyay Örgüt: ‘De VVD vindt dat gemeenten zich aan de spreidingswet moeten houden. Ook Hattem heeft daarin een verantwoordelijkheid. Tegelijkertijd moeten we eerlijk zijn over de mogelijkheden die onze gemeente daadwerkelijk heeft. De actualiteit laat zien hoe groot de druk op de opvangketen inmiddels is. In Ter Apel lopen de opvanglocaties opnieuw overvol en het COA waarschuwt al langer voor een landelijk tekort aan duizenden opvangplekken.’
‘Hattem is een kleine gemeente met beperkte ruimte. Daarbij gaat het niet alleen om beschikbare locaties, maar ook om de druk op huisartsen, zorg, onderwijs en andere voorzieningen die in kleinere gemeenten vaak al onder spanning staan. Juist daarom heeft Hattem eerder geprobeerd mee te denken in creatieve oplossingen. Zo is het idee van een asielboot aangedragen. Die mogelijkheid is echter door het COA afgewezen als onhaalbaar.
Alternatieven die overblijven zijn vooral kleinschalige opvanglocaties. Daarbij geldt dat deze grotendeels voor rekening van de gemeente zelf komen. Hattem beschikt simpelweg niet over de financiële ruimte om dergelijke opvang op eigen kosten te organiseren.’
‘Dat betekent niet dat de Hattemse VVD geen verantwoordelijkheid wil nemen, maar wel dat het Rijk en het COA realistisch moeten zijn over wat kleinere gemeenten kunnen dragen, ruimtelijk én financieel. VVD vindt daarom dat het kabinet gemeenten niet alleen moet aanspreken op aantallen, maar ook moet zorgen voor uitvoerbare en betaalbare oplossingen. VVD vindt dan ook, net als het huidige college, dat opvangvraagstukken zoveel mogelijk regionaal moeten worden bekeken, zodat gemeenten elkaar kunnen aanvullen en voorzieningen slimmer en evenwichtiger kunnen worden georganiseerd en verdeeld.’
Op de vraag naar concretisering antwoordde Örgüt: ‘De VVD vindt dat gemeenten verantwoordelijkheid moeten nemen, maar we moeten ook eerlijk zijn over wat haalbaar is. Op dit moment zien wij in Hattem geen realistische ruimte voor kleinschalige opvang, zowel financieel als qua locaties. Daarom zijn wij niet van plan dit zelf te agenderen. Wel vinden wij dat de gemeente voorbereid moet zijn op eventuele verzoeken (voor bijvoorbeeld noodopvang) vanuit het Rijk of de minister. Inwoners moeten daarbij worden betrokken en er moet ruimte zijn voor zorgen, vragen en inspraak.’
D66
Erwin Kwakkel: ‘Het college heeft de afgelopen jaren meerdere locaties onderzocht. Als raadsfractie zijn wij daar ook scherp op geweest en hebben wij er vragen over gesteld in het verleden. De boodschap was dat het op de schaal van Hattem niet mogelijk was.’
